Mondelinge vraag inzake het MUSIS-programma

15 januari 2014

Mondelinge vraag van mevrouw Karolien Grosemans aan de vice-eersteminister en minister van Landsverdediging over "het MUSIS-programma" (nr. 21398)

Karolien Grosemans (N-VA): Mijnheer de minister, voor de achtergrond bij deze vraag verwijs ik naar de verslagen van de commissievergaderingen van 6 maart, 16 en 24 april.

Het MUSIS of CSO-programma was op dat ogenblik een voorwaardelijk programma in het ontwerpplan Investeringen voor Defensie en Veiligheid 2013-2014, hoewel de regering een deelname aan het programma eerder had goedgekeurd.

In de commissievergadering van 24 april hebt u gezegd dat Frankrijk het contract rond de zomer van 2013 zou ondertekenen en dat dat de investerings- en werkingskosten concreter zou maken. In het tweede semester van 2013 zou het standpunt van ons land worden verwacht.

Mijnheer de minister, ik wil u opnieuw enkele vragen stellen over het dossier.

Heeft Defensie intussen meer informatie gekregen van pilootland Frankrijk? Werd het contract, dat Frankrijk rond de zomer zou ondertekenen, inderdaad ondertekend?

Weet u intussen welke return ons land kan krijgen voor de door BELSPO geïnvesteerde 50 miljoen euro? Weet u welke investeringen noodzakelijk zijn voor het grondsegment van MUSIS?

Is Defensie al aan het onderhandelen met Frankrijk over de hoeveelheid satellietbeelden die wij kunnen krijgen? Heeft ons land al een definitief standpunt ingenomen inzake de deelname aan het programma? Indien ja, wat is het standpunt? Indien neen, wat is het voorlopig standpunt van Defensie in het dossier?

Minister Pieter De Crem: Mevrouw Grosemans, de bekendmaking van de notificatie van het Franse contract waarnaar u verwijst, wordt in de komende dagen verwacht. Op dat ogenblik zullen de concrete onderhandelingen aanvangen over de operationele return. Het gaat daarbij onder andere over het aantal beelden, die de door BELSPO geïnvesteerde 50 miljoen euro, enerzijds, en de noodzakelijke investeringen voor het grondsegment, anderzijds, zullen expliciteren.

Met betrekking tot de kosten voor dat laatste punt wordt rekening gehouden met, naar schatting, een investering van 12 tot 15 miljoen euro. Het standpunt over de deelname van Defensie aan dat programma zal afhankelijk zijn van het resultaat van die onderhandelingen. Defensie weegt de operationele return van de investering af ten opzichte van het totaal van de inlichtingencapaciteiten die zij wil onderhouden.

(In het Frans:) In afwachting van de resultaten is Defensie bij geen enkelprogramma voor het verzamelen van informatie in het domein van de satellietbeelden betrokken. Defensie neemt wel deel aan de internationale vergaderingen over het MUSIS-programma.

Karolien Grosemans (N-VA): Mijnheer de minister, ik zal het dossier zeker in het oog blijven houden. Als wij het contract niet ondertekenen, lijden wij volgens mij immers een dubbel verlies.

Defensie zal rond 2016 haar strategische inlichtingencapaciteit verliezen, wanneer de Heliossatellieten uit orbit gaan. In vorige commissievergaderingen heb ik er al op gewezen dat IMINT zich dan zal moeten baseren op minder performante bronnen. Wij hebben dan geen controle meer over de ouderdom van de beelden; zij kunnen weken tot maanden oud zijn. Wij hebben geen controle meer over de echtheid van de beelden. Wij hebben geen controle over de resolutie van de beelden. Dat heeft grote gevolgen voor de inlichtingen tijdens operaties: zij zullen niet op tijd, niet juist, onbetrouwbaar of onscherp zijn.

Voorts ziet BELSPO zijn 50 miljoen euro wetenschapsbeleid verdwijnen naar Frankrijk om in return producten te krijgen zonder toekomstige meerwaarde. Wij bedoelen letterlijk dat de return voor 50 miljoen euro bestellingen zal opleveren zonder meerwaarde.

Investeren in de SSU, een breedbandverbinding met beeldverwerking, opslag en archivering, zou voor een veel grotere impact zorgen. Alle technische interventies en leveringen van wisselstukken zullen in de komende 20 jaar immers opdrachten geven aan de industrie die de oorspronkelijke levering heeft verzorgd. Het is een heel snel evoluerende sector, waardoor ook nieuwe technologie zal worden aangeleverd in de komende jaren. Zo blijft de sector van Vlaamse, Waalse en Brusselse hightechbedrijven tot de wereldtop behoren. Als wij het contract niet ondertekenen, missen wij op alle vlakken de trein.